91/02/9

گزارش نشست نقد و بررسی فیلم مستند «دوبلور ساکت»؛ پطروسی: دوبلورها بازیگران فیلم های مستند هستند

ژرژ پطروسی در جلسه نقد و بررسی فیلم  مستند «دوبلور ساکت» که پرتره ای از «آرشاک غوکاسیان» دوبلور قدیمی سینمای ایران است، گفت: به نظر من دوبلورها بازیگران فیلم های مستند هستند.

به گزارش روابط عمومی مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی فیلم مستند عصر دیروز (شنبه 9 اردیبهشت) و در اولین جلسه از سلسله نشست های نمایش آسمان آبی، فیلم مستند «دوبلور ساکت» با حضور محمدتقی فهیم (مجری و کارشناس)، آرشاک غوکاسیان (دوبلور سینمای ایران)، ژرژ پطروسی (مدیر دوبلاژ قدیمی سینمای ایران) و جمعی از حاضرین به نمایش گذاشته شد و مورد نقد و بررسی قرار گرفت.

در ابتدای این مراسم محمد تقی فهیم گفت: اینکه فیلم های مستند دیده و درباره‏شان صحبت شود اتفاقی است که به طور جدی، از جشنواره «سینماحقیقت» سال گذشته مورد توجه و گسترش قرار گرفته است. البته این گونه ی فیلمسازی سال ها وجود داشته، اما اینکه این فیلم ها تفکیک شوند و در یک دسته و فایل جداگانه مورد ارزیابی قرار گیرند، اتفاقی است که به تازگی رخ داده است.

وی ادامه داد: در سینمای مستند ما بیشتر کارگردانان توجهی به دوبله و یا نریشن و یا حتی سوالات مصاحبه و متن گفتار مستند ندارند و در این بخش با آشفتگی همراه هستیم. مشکل اصلی این است که ما در زمینه مستند نتوانستیم از خیلی از دوبلورها استفاده کنیم. طبعا دوبلورهای حرفه ای می توانند هم در انتقال صحیح کلمات به مخاطب و هم در انتقال حس و فضا موثر باشند.

غوکاسیان: برای ساخت فیلم مستند به افراد کاربلد مراجعه نمی شود

آرشاک غوکاسیان نیز در ادامه جلسه گفت: من به عنوان یک تماشاچی و نه کسی که سینما را می شناسد، باید بگویم که سوژه فیلم بسیار جالب است. البته از نظر من شاید این فیلم می توانست بهتر از این باشد، اما برای من ارزنده بود چون پیام مهمی داشت. گشتن و پیدا کردن این موضوعات خیلی جالب است؛ اینکه فردی که خودش زنده است در مقابل دوربین نشسته و از اشتباهاتش بگوید تا دیگران آنها را تکرار نکنند، اهمیت دارد. البته من راجع به خود فیلم خیلی اظهار نظر نمی کنم چون مستند تجربی است و می تواند اشتباهاتی هم داشته باشد.

غوکاسیان در ادامه، به وضعیت فیلم های مستند در ایران اشاره کرد و گفت: وقتی صحبت از مستند می شود برای دوستان مانند زنگ تفریح بنظر می رسد! در حالیکه در این گونه سینمایی، کار مشکل تر است و من در مستندهای انگلیسی دیده ام که افراد برجسته، مستند تهیه می کنند اما نزد ما هنوز این احساس بوجود نیامده است و برای تولید فیلم مستند به افراد کاربلد رجوع نمی شود.

وی خاطرنشان ساخت: بخشی از کمبودها در سینمای مستند حاصل بی توجهی خود کارگردانان است؛ به این معنا که کاری که می توانیم درست انجام دهیم را خراب می کنیم؛ این خوب نیست و کم فروشی است.

پطروسی: سینمای مستند همواره مهجور بوده است

در ادامه جلسه ژرژ پطروسی گفت: من دو تبریک دارم یکی به دوست و همکار قدیمی ام  آرشاک که فیلم درباره شخص ایشان بوده و به سایر همکارانم چرا که این فیلم به امر دوبلاژ و دوبلورها توجه جدی دارد و سپاسگزارم از مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی برای برگزاری این برنامه و توجه جدی به سینمای مستند.

او افزود: متاسفانه سینمای مستند همواره مقوله ای دست دوم، مهجور و بی اهمیت دیده شده است، در حالیکه همه ما می دانیم چقدر این شاخه سینمایی از وجوه و منظرهای گوناگون اهمیت دارد و در جامعه ای که این همه هنرهای مختلف به شکوفایی و رشد متعالی رسیده، چقدر بد است که به این مقوله کم توجه شده است. پیشتر کسانی بوده اند که در سینمای مستند اسمی یافته اند اما گویی بعد آن، این مقوله رها شده است. اما الان دیدن مرکزی که در زمینه ساخت و عرضه فیلم مستند فعالیت دارد، برای من جای خوشحالی دارد.  

پطروسی ادامه داد: در زمینه دوبله فیلم های مستند باید گفت که چون از گذشته خیلی به سینمای مستند توجه نمی شده، به دوبله این فیلم ها نیز توجه خاص نشده است. در حالیکه ما می بینیم ساخت فیلم مستند در دنیا بسیار پرهزینه است و افراد دانشمندی برای تولید این آثار کار می کنند و وقتی فیلم به دست من می رسد، چرا باید به آن بی توجه باشیم؟ از مقوله ترجمه متن و برگردان علمی و فنی تا رسیدن به دست کسی که باید اجرایش کند همه مهم است.  سازمانی که دوبله می کند باید امکانات را در اختیار مترجمان قرار دهد تا با دوبلورها هماهنگ باشند. من انتظار دارم اینجا و در جاهای دیگر هم در برگردان فیلم ها تلاش کنند. شاید ما به روزی برسیم که بخواهیم فیلم هایمان را صادر کنیم.

وی افزود: فیلم های مستند سال های اخیر جذابیت های تصویری، مونتاژ و داستان گویی دارد. مثلا نهنگ در یک فیلم قهرمان داستان می شود چنانچه سرنوشت آن برایمان مهم است. بنابراین اجرای گفتار هم مهم است. در حال حاضر هم گاهی بازیگران مشهور و برندگان اسکار برای فیلم های مستند گویندگی می کنند.

این گوینده قدیمی در ادامه پیرامون هنر دوبله گفت: دوبله یعنی ترجمه کردن صوتی یک فیلم از زبان بیگانه به زبان خودی و عکس. این در تمام زمینه های سینما به همین شکل وجود دارد. اگر من گفتار را خوب اجرا نکنم چیزی در فیلم گم می شود . قدم اول این است که متن خوب ترجمه شود و بعد من تحقیق کنم و مطلب را درست بخوانم. مثلا فیلمی که درباره یک حیوان است باید اطلاعاتش از طریق گفتار به مخاطب برسد چون خود پرنده که نمی تواند خودش را معرفی کند. به نظر من گوینده متن یک فیلم مستند، بازیگر است.

پطروسی در پاسخ به این سوال که چقدر فیلم «دوبلور ساکت» در شناساندن هنر دوبله موثر است، گفت: این فیلم درباره آرشاک به عنوان کسی است که سابقه درخشانی در کار دوبله دارد و در دوران درخشان کارش مجبور به مهاجرت می شود. در واقع اینکه آرشاک که بوده، چه کرده و چه شده، موضوع فیلم واقع شده است و در حاشیه فیلم فعالیت هنری او مطرح می شود و همکاران او درباره شخصیت آرشاک صحبت می کنند. آرشاک مانند تمامی مهاجرانی که از کشور رفته‏اند، موضوع کارگردان بوده است. در مجموع فیلم به نظر من شتابزده هم نیست و کشدار است و تکرار مکررات در آن دیده می شود.

 

نجفی: بسیاری از اتفاقات فیلم غیر منتظره بود

مسعود نجفی که در این نشست حضور داشت نیز گفت: چون کمابیش در جریان تولید این اثر بودم باید بگویم شتابزدگی بیشترین لطمه را به این کار زده است. خیلی اتفاقات بداهه رخ داد و همه چیز خیلی از پیش تعیین شده نبود. بخش کانادا می توانست بهتر و با برنامه ریزی بیشتر باشد اما اتفاقات ایران خیلی با برنامه رخ نداد و نمی توانستیم برنامه ریزی دقیقی در مستند داشته باشیم. فکر می‏کنم با تدوین مجدد کار ریتم بهتری پیدا کند.

آقامحمدیان: نبود آرشیو قوی پیرامون شخصیت ها از مشکلات ساخت مستند پرتره است

شفیع آقامحمدیان هم در این جلسه گفت: یکی از وظایف ما این است که ضعف‏ها را تذکر دهیم اما سایر موارد به خود فیلمساز باز می گردد. اساس فیلم پرتره در ایران عمر کوتاهی داشته است. پرتره دنیای وسیعی دارد و ما در آینده تصمیم داریم از نشستی با حضور کارشناسان خارجی بگذاریم و در این حیطه صحبت کنیم چرا که در این خصوص ضعیف هستیم اما این به معنی قابل قبول نبودن آثار نیست. ساخت فیلم درباره شخصیت ها معمولا حساب شده نیست و ما از گذشته افراد برجسته‏مان فیلم نداریم و مثلا از وسط زندگی فرد شروع به تصویربرداری می کنیم.  ما آرشیو قوی درمورد افرادمان در کشور نیاز داریم .

 

بنابراین گزارش، در این مراسم از آرشاک غوکاسیان و ژرژ پطروسی تقدیر به عمل آمد.

 

 

 


بازگشت