92/09/24

گزارش کامل جلسات نقد و بررسی فیلم های جشنواره سینماحقیقت

چهارمين جلسه نقد و بررسي فیلم های جشنواره سینماحقيقت، به فيلم‌هاي «سايه‌هاي روشن»، «شاهجهان» و «بعد از فراموشي» اختصاص داشت که عصر دیروز، با حضور مازیار فکری ارشاد (منتقد سینما) در سالن شماره 3 سینما فلسطین برگزار شد.

-         نقد هنر، موسيقي و مشروطه

به گزارش ستاد خبری جشنواره بین المللی سینماحقیقت، در ابتدای این جلسه، محمدرضا جهان‌بخش کارگردان مستند «سایه های روشن» درباره فیلم خود گفت: حسين والامنش را از قبل مي‌شناختم. وقتي فهميدم كه قرار است به ايران بيايد تصميم گرفتم درباره او فيلم بسازم و در فرصت كوتاهي كه او به ايران آمد، اين فيلم را ساختم. تلاش كردم براي شناساندن اين شخصيت هنري، ابتدا از آثار خودش استفاده كنم و سپس از نحوه برخورد و ارتباطش با‌ آثار هنري ديگران. براي همين قسمت‌هايي از ورك‌شاپ او را در فيلمم استفاده كردم؛ در واقع با استفاده از اين ورك‌شاپ مي‌خواستم تاثير اين آدم بر روي دانشجوها و كمكي كه به شكل‌گيري ايده آنان مي‌كند را نشان دهم. هرچند که اگر بودجه و زمان بيشتري در اختيار داشتم، مي‌توانستم مستند بهتر و كامل‌تري بسازم.

مازيار فكري‌ارشاد منتقد این جلسه نیز درباره این فیلم گفت: کارگردان در اين فيلم به دنبال شخصيتي رفته كه در خارج از كشور بيشتر شناخته شده است. به نظرم فيلم مستندي كه قرار است درباره پرتره يك هنرمند باشد از يك جايي به بعد، دچار دوگانگي مي‌شود؛ يعني فيلم به خوبي شروع شده و جلو مي‌رود تا زماني كه به بخش ورك‌شاپ مي‌رسيم. در اينجا به نظر مي‌رسد فيلم از مسير اصلي‌اش خارج مي‌شود و بعد دوباره به جريان اصلي بازمي‌گردد.

وی افزود: به نظرم يكي از نكات مثبت هر فيلمي‌كه در حيطه هنرهاي تجسمي ‌ساخته مي‌شود، داشتن تصاوير شكيل است و اين فيلم هم آن تصاوير را دارد. ورود به فيلم به خوبي اتفاق مي‌افتد و بيننده كنجكاو مي‌شود كه اين هنرمند كيست؟ فيلم به لحاظ ساختاري، تنوع بصري و گرافيكي خيلي خوب است، اما هر چه به سمت بخش‌هاي ورك‌شاپ مي‌رويم اين تنوع بصري كم‌تر مي‌شود. در كل اين فيلم شناخت خيلي خوبي به كسي مثل من كه شناختي از اين هنرمند ندارد مي‌دهد.

-         كشف مشروطه از داخل بالش!

شاهجهان دومین فیلمی بود که مورد نقد بررسی قرار گرفت؛ این فیلم نگاهی به زندگی پرویز شاهجهان، یکی از موسسین بانک ملی ایران و از مشروطه‌خواهان یزدی دارد.

حسن نقاشي کارگردان شاهجهان درباره این فیلم گفت: مشروطه در يزد همانند ديگر شهرها رونق نداشت، اما كساني مانند پرويز شاهجهان بودند كه مي‌خواستند مشروطه را زنده نگاه دارند. دوست و همسايه‌اي در يزد داشتم كه در ايران زندگي نمي‌كرد و يك‌بار وقتي به يزد آمده بود به من پيشنهاد داد درباره پرويز شاهجهان فيلمي ‌بسازيم. من و او هيچ نوع اطلاعاتي نداشتيم؛ نه خانواده‌اي از او پيدا كرديم و نه اسناد و مداركي. به صورت خيلي ناگهاني توانستيم بالشي را پيدا كنيم كه تمام نامه‌ها و عكس‌هاي شاهجهان در آن بود. وقتي مي‌خواستم شروع به ساخت اين مستند كنم، با خودم فكر كردم بايد اتفاق جديدي در اين مستند بيفتد. آن چيزي كه ما از مشروطه مي‌دانيم در كتاب‌هاي مدرسه خوانده‌ايم و فيلم‌هايي كه در اين زمينه ساخته شده‌اند هم مانند همان كتاب‌ها هستند. براي همين به دنبال قصه بودم، اين‌كه مخاطب با شخصيت فيلم گره بخورد و تصميم گرفتم ابتداي فيلم كاملا مبهم باشد. مسائل زيادي بود كه مي‌خواستم درباره‌اش صحبت كنم، دوست داشتم حتي فيلم به 60 دقيقه هم برسد اما چون قرارداد ما براي 25 دقيقه بود اين اتفاق نيفتاد.

مازيار فكري‌ارشاد هم در نقد فیلم گفت: بازسازي‌ها و تصويرسازي‌هاي خوبي در فيلم صورت گرفته و مشخص است كه كارگردان وقت زيادي گذاشته و خلاقيت به خرج داده است. البته در فيلم از تصاوير آرشيوي هم به اندازه استفاده شده است.

وی ادامه داد: حلقه مفقود شده مستندهاي ما پژوهش است، ما منابع مكتوب كم داريم و اين بسيار مهم است. فيلمسازان بايد براي پژوهش ارزش بيشتري قائل بشوند و زمان بيشتري بگذارند. چيزي كه شاهد هستيم در فيلم «شاهجهان» اتفاق افتاده است.

-         خلع سلاح منتقد؛ بعد از فراموشي!

آخرین فیلم این نشست، مستند «بعد از فراموشی» ساخته آرش رئیسیان بود که موضوع آن چگونگی خلق اثر موسیقیایی وطنم ساخته پیمان سلطانی است که براساس قطعه‌ای بسیار قدیمی و فراموش شده متعلق به لومر فرانسوی در زمان ناصرالدین شاه ساخته شده است .

آرش رئيسيان کارگردان این فیلم در توضیحاتی گفت: پيمان سلطاني از قبل با من آشنايي داشت و براي ترانه «وطنم» كه سال ها پيش ساخته، خواست يك فيلم شناسنامه اي برايش بسازم. او گفت مردم در مورد اين ترانه اطلاعات غلط دارند و خيلي ها فكر مي‌كنند اين اولين سرود ملي است.

وی ادامه داد: من خيلي در انتخاب مصاحبه شوندگان دخالت نداشتم و اين خواست تهيه كننده كار بود كه با آن ها مصاحبه كنم. درواقع روند ساخت فيلم تا حدود زيادي به من تحميل شده بود. با اين كه فيلم را دوست دارم اما اگر همه چيز به خواست من بود، مي‌گذاشتم قضاوت برعهده خود مخاطب باشد.

مازيار فكري ارشاد نیز در نقد فیلم گفت: در فيلم هاي مستند، المان هاي ثابتي وجود دارد كه همه استفاده مي‌كنند، مانند نظر كارشناسان درباره آن موضوع؛ ولي تمايز اين فيلم با فيلم هاي ديگر اين بود كه سراغ كارشناساني رفته بود كه در تصور اول به موضوع بي ربط بودند مانند شاعران و نويسندگان، اما بعد متوجه مي‌شويم كه اين كارشناسان چه اطلاعات خوب و لازمي‌ به مخاطب مي‌دهند.

وی افزود: در اين فيلم هماهنگي ميان تصوير و موسيقي به خوبي اتفاق افتاده بود. اين حق را به من بدهيد كه وقتي خود فيلم ساز پاي فيلمش نمي‌ايستد و آن را فيلم خودش نمي‌داند، طبيعتا من خلع سلاح مي‌شوم و ديگر حرفي نمي‌توانم بزنم!

 

 

 


بازگشت