92/09/24

تجربه های آلمانی در کارگاه آموزشی جشنواره سینماحقیقت

دکتر «كلاوس اشتاين‌یک» در كارگاه آموزشی «از پيش‌توليد تا پخش» جشنواره بین المللی سینماحقیقت، به تشریح سينماي مستند آلمان و تفاوت‌هايش با مستندهاي ايراني پرداخت. وی بعد از 35 سال پيگيري فيلم مستند در سراسر جهان، به جشنواره سينماحقيقت آمده است تا تجربياتش را در اختيار مستندسازان جوان ایرانی قرار دهد.

محدوديت عنصر زيبايي‌شناسي

به گفته اشتاين‌يك فيلم مستند در آلمان بسيار رايج است و طبق يكي از قوانين اقتصاد هر چه عرضه بيشتر شود،‌ تقاضا كم و قيمت هم پايين مي‌آيد. به  همين دليل قيمت فيلم‌هاي مستند در آلمان پايين است که اين موضوع باعث رقابت خاصي بين مستندسازان آلماني شده؛ از طرف ديگر عنصر زيبايي‌شناسي هم در فيلم‌هاي مستند محدود شده است. 

وی تصریح کرد: قبل از اينكه يك فيلم مستند ساخته شود، بايد مخاطب‌شناسي كنيم تا زمان كمتري براي ساخت اين مستندها صرف شود. هر چه ابزار زيبايي‌شناسي ساده‌تر، ‌روان‌تر و معمولي‌تر باشد تلويزيون‌هاي دولتي بيشتر از آن‌ها استقبال مي‌كنند و اگر اين ابزار خاص‌تر و پيچيده‌تر باشند، تلويزيون آن‌ها را رد مي‌كند.

در ادامه، استاد اشتاين‌يك چند نمودار راجع به سينماي مستند و داستاني در آلمان نشان داد و با استناد به اين نمودارها، به اين نتيجه رسيد كه آلماني‌ها به اندازه زياد مستند نگاه مي‌كنند و در اين رابطه در وضعيت بدي قرار ندارند. او گفت: «هزينه ساخت مستند نسبت به فيلم‌هاي داستاني در آلمان بسيار پايين است و به همين دليل به بودجه چنداني نياز نيست. شايد به همين دليل باشد كه آلماني‌ها بيشتر به مستندسازي روي آورده‌اند. اتفاق جالبي كه به تازگي در سينماي مستند آلمان افتاده، توجه سرمايه‌گذاران به اين حرفه است.»

اهمیت فیلم مستند برای آلمانی ها

وی در ادامه گفت: در آلمان فيلمي به نام Taste a waste در مورد محيط‌زيست ساخته شده بود كه باعث شده بود 50 هزار تماشاچي به سينما كشانده شوند. اين موضوع براي همه جالب بود و اهميت فیلم مستند را در زندگي مردم اين كشور مي‌رساند.

جلب مخاطب؛ دغدغه فيلمسازان

وی تاکید کرد: سی چهل سال پيش دغدغه تلويزيون، آموزش بود اما با گذشت زمان وجه سرگرمي تلويزيون بر وجوه ديگر آن قالب شده است. مهمترين معيار فيلمسازان تلويزيون‌هاي آلمان، جلب مخاطب است و خدا نكند كه براي برنامه‌ات نتواني مخاطبي جذب كني. اين روز‌ها آلمانی‌ها بيشتر تلويزيون نگاه مي‌كنند. جواناني كه در رده سني 20 تا 30 سال هستند، روزانه به‌طور متوسط 150 دقيقه تلويزيون نگاه مي كنند، اما وقتي اين رده سني به 60 تا 70 سال مي‌رسد اين زمان دو برابر مي‌شود یعنی چيزي حدود 300 دقيقه.

تاسيس شبكه‌هاي جديد براي جوانان

اشتاین یک در پایان گفت: چند سال پيش در تلويزيون آلمان فيلم‌هاي سه‌بعدي بسيار مورد توجه قرار گرفت و قرار بود مستندسازان بيشتر در اين زمينه فعاليت كنند، ولي در ادامه اين حوزه علاقه‌مندان زيادي پيدا نكرد. ضمن اینکه سردبيرهاي اصلي شبكه‌هاي آلماني از مورد توجه قرار گرفتن اينترنت بين جوانان ابراز نگراني كرده اند. اين نگراني به دليل از دست دادن سلطه روي مردم اتفاق مي‌افتد و ممكن است با اين موضوع قدرت خود را از دست بدهند. به همين دليل دو شبكه  ARD و ZDF  در حال تاسيس شبكه‌هايي براي جوانان هستند.

 


بازگشت