نمایش آنلاین مستندهای «ایران»، در روزهای جنگ تسکین است

به گزارش روابط‌عمومی مرکز گسترش سینمای مستند، تجربی و پویانمایی، پیام میرتبریزیان، کارگردان مستند، درباره‌ی لزوم اکران آنلاین فیلم‌های بخش «ایران» گفت:  در ابتدای جنگ رمضان به این فکر می‌کردم که کاش فیلم‌های تولیدشده از جنگ ۱۲ روزه، از تلویزیون یا پلتفرم‌هایی که مردم به آن‌ها دسترسی دارند پخش می‌شد. تلویزیون طبیعتاً فراگیرتر است، اما پلتفرم‌های آنلاین هم نقش مؤثری دارند. اساساً این فیلم‌ها برای چنین روزهایی ساخته شده‌اند. 

وی افزود: ما آثار بسیار خوبی از جنگ ۱۲ روزه و حتی از دوران جنگ تحمیلی داریم که تماشای آن‌ها در این شرایط می‌تواند قوت قلبی برای مردم باشد؛ یادآوری این‌که کشور ما بارها از بحران‌های سخت عبور کرده است، از جنگ هشت‌ساله گرفته تا کرونا و همین جنگ ۱۲ روزه. پخش این ۲۰ فیلم در این روزها تصمیمی ارزشمند و امیدبخش است.

کارگردان مستند «پرده آبی» درباره‌ی تجربه‌ی کاری خود در دوران جنگ ۱۲ روزه توضیح داد:  در آن دوران، علاوه بر مستند پرده آبی، دو فیلم گزارشی دیگر هم ساختم، اما مهم‌ترین کارم همان مستند "پرده آبی" بود که تلاش کردم نگاه انسانی‌تر و عمیق‌تری به ماجرا داشته باشد. این روزها هم در حال رصد اوضاع هستم، چه از طریق تلویزیون و چه به‌صورت میدانی. منتظرم شرایط برای شروع پروژه‌ی جدید فراهم شود تا کار تازه‌ای را آغاز کنم.

میرتبریزیان درباره‌ی تأثیر این رخداد افزود:  جنگ ۱۲ روزه برای همه‌ی ما شوک بزرگی بود. پس از دهه‌ی ۶۰، نسل جدید فقط درباره‌ی جنگ شنیده یا فیلم دیده بود. اما جنگ ۱۲ روزه تجربه‌ای واقعی برای آنان بود و باعث شد در جنگ رمضان، مردم دیگر غافلگیر نشوند. این بار شدت حوادث بیشتر بود، ولی مردم بهتر توانستند خود را مدیریت کنند. در تهران هم برخلاف دوره‌ی قبل، موج خروج مردم از شهر کمتر شد، که نشان می‌دهد آن تجربه، نوعی آمادگی جمعی ایجاد کرده است.

وی با تأکید بر اینکه «جنگ ذاتاً پدیده‌ای تلخ است»، گفت:  هیچ‌کس از وقوع جنگ خوشحال نیست. در این روزها انسان‌های بسیاری از دست رفته‌اند و رنج از بین رفتن آدم‌ها چیزی نیست که با هیچ تحلیلی کم‌رنگ شود. امیدوارم آرامش دوباره به کشور بازگردد.

کارگردان مستند «دفتر شصت برگ» در ادامه اظهار کرد:  مستندسازان ایرانی در سال‌های اخیر نشان داده‌اند که در بحران‌ها همیشه در صف اول حضور دارند و تکلیف خود را می‌دانند. اما وظیفه‌ی نهادهای فرهنگی این است که مسیر را برای فعالیت آنان هموارتر کنند. در چنین روزهایی است که سینمای مستند بیش از همیشه به کمک جامعه می‌آید، در ثبت وقایع، در فرهنگ‌سازی و در اطلاع‌رسانی صادقانه. 

وی ادامه داد: من دوستانی دارم که می‌خواهند در این روزها کاری شروع کنند اما با محدودیت مجوز یا عدم حمایت مواجه‌اند. این امر کشور را از نظر رسانه‌ای عقب می‌اندازد، زیرا هنوز بخش بزرگی از واقعیت جنگ در رسانه‌های رسمی ما دیده نمی‌شود، و این دقیقاً همان خلأیی است که مستند می‌تواند پُر کند.

میرتبریزیان تأکید کرد:  مستند می‌تواند واقعیت را به‌طور کامل‌تر و انسانی‌تر منتقل کند. اگر مستندساز اجازه و آزادی عمل داشته باشد، تأثیرگذاری آثارش چند برابر خواهد شد. مردم از طریق تصویر می‌فهمند در جبهه و پشت صحنه‌ی بحران چه می‌گذرد و این شفافیت به اعتماد عمومی کمک می‌کند. ما باید در رسانه‌های داخلی با تولید محتواهای واقعی و صادقانه، جایگزینی برای روایت‌های رسانه‌های خارجی بسازیم. 

وی گفت: سینمای مستند ذاتاً واقع‌گراست، و همین ویژگی آن را اثرگذارترین ابزار روایت در زمان بحران می‌کند. حتی مصاحبه‌های طولانی مستندها، از مصاحبه‌های خبری یک‌دقیقه‌ای تلویزیون حقیقی‌تر و تأثیرگذارترند؛ چون مردم در این قالب احساس واقعیت می‌کنند.

این کارگردان سینمای مستند در پایان گفت: شوک ناشی از بحران اخیر و از دست دادن بسیاری از هم‌وطنان، از کودکان گرفته تا بزرگسالان، برایم بسیار تلخ بوده است. حادثه‌ی مرگ ۱۶۸ کودک در میناب قلبم را شکست. با این حال، تجربه‌ی بحران‌های گذشته به ما آموخته است که صبوری کنیم؛ چه در دوران جنگ، چه کرونا و چه امروز. تاریخ نشان داده همیشه چشم طمعی از خارج به خاک و منابع ما بوده است، زمانی با بهانه‌ی پرونده‌ی هسته‌ای، و امروز با هدف فرسایش زیرساخت‌ها. اما همان‌گونه که از سخت‌تر از این نیز گذشته‌ایم، این دوران هم سپری خواهد شد.