محسن اسلام‌زاده: مستندساز نباید از مردم جدا شود

محسن اسلام‌زاده: مستندساز نباید از مردم جدا شود

محسن اسلام‌زاده مستندساز که در ایام جنگ تحمیلی سوم به همراهی گروهی ۲۰ نفره اقدام به تولید فیلم‌هایی درباره جنگ کرده‌، با تاکید بر اینکه وظیفه مستندساز این است که از مردم جدا نشود، گفت: مستندساز نباید فیلم‌هایی تولید کند که با روح جامعه در تضاد باشد. لازم است نگاه انسانی و ملی را حفظ و دنبال قصه و روایت باشد.

به گزارش روابط عمومی مرکز گسترش سینمای مستند، تجربی و پویانمایی، محسن اسلام‌زاده در گفت و گو با خبرنگار سینمایی ایرنا اظهار کرد: در ایام جنگ تحمیلی سوم، مستندسازان عملکرد خوبی از خود بجای گذاشتند و تولیدات نیز حال و هوای گزارشی داشت.

او ادامه داد: در این جنگ، دوست داشتم دوربین به دست بگیرم و فیلمبرداری کنم اما با توجه به روابطی که دارم، به این نتیجه رسیدم که اگر واسطه بین مستندسازان و موسسات باشم، مثمرثمرتر است.

مردم حرف اول و آخر را زدند

اسلام‌زاده می‌گوید: در این جنگ، چند اتفاق مهم رخ داد؛ یکی اینکه مردم حرف اول و آخر را زدند و حضور مردم، همه معادلات را به هم ریخت. اگر به شبی برگردیم که مطلع شدیم رهبری به شهادت رسیدند همه نگران بودیم که فردا چه اتفاقی می‌افتد و آمریکایی‌ها و اسرائیلی‌ها با چه برنامه‌ای می‌خواهند به کشور ضربه بزنند؛ می‌خواستند در عملیاتی برق‌آسا سه روزه تکلیف جنگ را مشخص کنند. اما از صبح فردای اعلام شهادت مقام معظم رهبری، مردم وارد میدان شدند و معادله را به هم زدند. این مساله مهم و شاخص در این جنگ بود.

او افزود: کابوس همه ما این بود که اگر روزی این کشور از حضور رهبری محروم شود، آن روز چه بلایی سر کشور می‌آید. مقطع سختی بود اما با حضور مردم از آن عبور کردیم. همانگونه که در ارتباطات خارجی هم غیر ایرانی‌ها به آن اشاره می‌کردند، جمهوری اسلامی ثابت کرد یک سیستم است و در هر شرایطی می‌تواند خود را ترمیم کند. اینها نکات برجسته جنگ رمضان است و باید نگاه ویژه‌ای به آن شود که ما هم تلاش کردیم از زوایای مختلف به این جنگ بپردازیم.

وی با اشاره به ساخت مستندی با عنوان «از قلب ایران» به کارگردانی وحید فرجی برای نشان دادن تصویری واقعی از ایران در روزهای جنگ در ۲۵ قسمت، گفت: سری نخست مستندها درباره جنگ رمضان نیز ساخته شد که بازخورد خارجی داشت. یک اثر که بازخورد خارجی داشت، آزادی اقلیت‌های دینی در کشور و تاکید بر ملیت و ایران‌دوستی و انزجار آنها از رژیم صهیونیستی بود. به خصوص در سکانسی که حمله به کنیسه به تصویر کشیده شد. اقلیت‌ها موضع شفافی داشتند و این هم در خارج از کشور بازخورد خوبی داشت.

روزهای خیلی سختی بود

اسلام‌زاده اظهار کرد: روزهای بسیار سختی بود. به عنوان کسی که تجربه جنگ‌های مختلف را دارم، روزهایی که جنگنده‌ها بالای سر ما پرواز می‌کردند، روزهای تلخی بود. در برخی مناطق صدای انفجار هر شب وجود داشت. برخی اقوام به خصوص در شرق تهران روزهای بسیار سختی را تجربه کردند اما همگی با گرایش‌های مختلف سیاسی و فکری می‌خواستند، ایران، در این جنگ سربلند باشد و تاکید داشتند جواب متجاوز باید داده شود و این اتفاق نظر بسیار مهم است.

 

نگاه و زاویه درست به رخدادهای جنگ

او تاکید کرد: اولین چیزی که یک مستندساز برای ثبت رخدادهای جنگ نیاز دارد، داشتن نگاه درست به حوادث است که این، موضوعی دارای اهمیت دارد تا بتواند زاویه دید درستی داشته باشد. برخی دوستان دنبال ثبت انفجارها بودند. اما اینکه با چه نگاهی قرار است روایت و برای چه مخاطبی قرار است حرف زده شود، مهمتر است. در گام نخست در بین دوستان عکاس تصاویر خشن از انفجارها منتشر می‌شود در حالی که باید برای مستندسازی نگاهی زیرپوستی داشت تا بتوان روایت‌های جدید خلق کرد.

وی اضافه کرد: در مراحل بعدی، حمایت و صدور مجوزهای لازم، ضرورت کار مستندسازان است که تا حدود زیادی هماهنگ شد اما انتقاد وارده این است که بعد از جنگ ۱۲روزه، مستندسازان و خبرنگاران به درستی ساماندهی نشدند. در جنگ ۱۲ روزه پوشش هر کسی مشخص بود اما این بار، اینکه فردی خبرنگار و مستندساز است یا اینکه برای روابط عمومی ارگانی فیلم می‌گیرد، اصلا قابل تشخیص نبود. انتظار داشتیم ساماندهی می‌شدند.

منبع: خبرگزاری ایرنا