درگذشت ایرانشناس فرانسوی که مهمان «سینماحقیقت» بود
شارل هانری دوفوشه کور، مترجمِ اولین نسخه کامل از دیوان حافظ، همراه با شرح به زبان فرانسه و ایرانشناس بزرگ فرانسوی، که مهمان پنجمین جشنواره «سینماحقیقت» بود، در ۱۰۰ سالگی درگذشت.
به گزارش روابط عمومی مرکز گسترش سینمای مستند، تجربی و پویانمایی، نام شارل-هنری دو فوشهکور در میان علاقهمندان ادبیات فارسی بیش از همه با ترجمهی فرانسوی دیوان حافظ و پژوهشهای گستردهاش در حوزه شعر و عرفان ایرانی شناخته میشود. او با انتشار نخستین ترجمهی همراه با شرح و تفسیر کامل دیوان حافظ به زبان فرانسه و همچنین مطالعات و مقالاتی در زمینه ادبیات کلاسیک فارسی، جایگاهی مهم در میان ایرانشناسان و پژوهشگران ادبیات فارسی به دست آورد.
دو فوشهکور از چهرههای برجستهی اروپایی در مطالعات زبان و ادبیات فارسی کلاسیک است که سالها در «مؤسسه ملی زبانها و تمدنهای شرقی» تدریس کرده و سپس به عنوان استاد ممتاز دانشگاه پاریس ـ سوربن نوول فعالیت داشته است. او همچنین در دهه ۱۹۷۰ ریاست «مؤسسه فرانسوی پژوهش در ایران» را بر عهده داشت و در سال ۱۹۷۸ مجله تخصصی ابستراکتا ایرانیکا را بنیان گذاشت؛ نشریهای که بهطور منظم پژوهشهای مرتبط با فرهنگ و تمدن ایران را بهصورت انتقادی معرفی و بررسی میکند.
پژوهشهای او، بهویژه در زمینه حافظپژوهی، با استقبال علمی روبهرو شد و برای او جوایزی از جمله «نلی زاکس» در ترجمه شعر (۲۰۰۶)، جایزه کتابخانه ملی ایران (۲۰۰۷) و مدال مرکز پژوهشهای حافظپژوهی شیراز را به همراه داشت.
آيين تقدير از شارل هانري دُو فوشه كور در مراسم اختتامیه پنجمین جشنواره بینالمللی فیلم مستند ایران «سینماحقیقت» برگزار شد، او در گفتگویی هنگام حضورش در ایران و در جشنواره گفته بود: من با ادبیات فارسی از ۴۰ سال پیش توسط شاعران و مولفان مشهور آن چون نظامی، سنایی و ... آشنا شدم و پنج گنج نظامی را برای دانشجویان تدریس می کردم چراکه به نظرم این کتاب بسیار جالب توجه بوده و هست. پس از ۲۵ سال که دیگر با زبان فارسی انس گرفته بودم دریافتم که پیام نظامی بسی عمیق تر از چیزی است که من تاکنون با آن مواجه بودم.
او ادامه داد: به نظر من افکار مولانا و ابن عربی و ... با مفاهیم عمیقی که در قرآن وجود دارد بسیار هماهنگ است. و پس از همه این مطالعات به حافظ رسیدم. اولین بار که کتاب حافظ را گشودم هیچ از آن متوجه نمی شدم. مثلا نمی دانستم «سال ها دل طلب جام جم از ما می کرد، وانچه خود داشت ز بیگانه تمنا می کرد»، یعنی چه؟
او ادامه داد: به نظر من زبان حافظ و زبان تصوف و زبان عرفان جزء ادبیات ملامت گر هستند و باید این زبان را به خوبی فهمید و درک کرد. مثلا حافظ همواره از حضور دوست سخن می گوید و معتقد است که این ما هستیم که باید در محضر دوست حاضر شویم. و یا ابتدای دیوان حافظ به بحث سختی و دشواری قدم نهادن در راه عشق میپردازد.
این حافظ شناس برجسته فرانسوی گفت: به نظر من تفسیر زبان حافظ بسیار مهم است و اگر ما اولین غزل دیوان او را درک کنیم مابقی اشعار او را نیز درک خواهیم کرد. به نظر من حافظ را تنها با تجربه زندگی می توان فهمید.
او همچنین درباره ترجمه دیوان حافظ گفت: زمانی که من به ترجمه این اثر اقدام کردم هنوز دیوان به طور کامل ترجمه نشده بود و بنابراین برای نخستین بار موفق به ترجمه دیوان کامل این شاعر بزرگ شدم. به نظر من تاکنون هیچ شاعری به مقام حافظ نرسیده و او برای نسل جوان ایرانی کمک بسیار بزرگ و گنجینه ای بسیار ارزشمند است. در راه شناخت حافظ «نصرالله پورجوادی» به من کمک بسیاری کرد و مرا در راه شناخت حافظ راهنمایی کرد.